Xu hướng thanh toán không tiền mặt bùng nổ tại Việt Nam
Nếu bạn để ý, gần như mọi quán ăn, quán cafe — từ chuỗi lớn đến quán cóc vỉa hè — đều đã treo mã QR cho khách chuyển khoản. Đây không chỉ là xu hướng, mà đang trở thành thói quen mặc định của người tiêu dùng Việt Nam.
Theo Ngân hàng Nhà nước, năm 2025 giá trị thanh toán không dùng tiền mặt đạt gấp 28 lần GDP. Riêng giao dịch qua mã QR code tăng trưởng 106% về số lượng và 128% về giá trị bình quân mỗi năm trong giai đoạn 2021-2025. Tính đến tháng 10/2025, gần 90 triệu tài khoản Mobile Banking đã sử dụng VietQR để chuyển tiền hàng ngày.
Giao dịch rút tiền mặt qua ATM giảm 17,3% trong năm 2025 — tiền mặt đang dần mất vai trò trong đời sống hàng ngày.
Tại sao quán ăn nên chuyển sang nhận thanh toán không tiền mặt?
Với chính sách thuế mới từ 2026, thanh toán không tiền mặt không chỉ tiện lợi mà còn là công cụ giúp quán tuân thủ thuế dễ dàng hơn. Đây là 5 lý do:
1. Tự động có bằng chứng doanh thu
Từ 01/01/2026, theo Thông tư 152/2025/TT-BTC, tất cả hộ kinh doanh (kể cả doanh thu dưới 500 triệu) đều phải ghi sổ kế toán bắt buộc. Mỗi khoản thu qua chuyển khoản đều có lịch sử giao dịch rõ ràng trên sao kê ngân hàng — đây chính là bằng chứng doanh thu sẵn sàng cho kê khai thuế.
2. Minh bạch dòng tiền, tránh rủi ro thuế
Theo quy định mới, hộ kinh doanh tự kê khai doanh thu thực tế. Nếu cơ quan thuế phát hiện doanh thu kê khai thấp hơn thực tế (qua đối soát dữ liệu ngân hàng), quán có thể bị ấn định thuế hoặc phạt. Thanh toán không tiền mặt giúp bạn có số liệu chính xác, tránh kê khai sai.
3. Giảm 80% thời gian ghi chép doanh thu
Thay vì cuối ngày ngồi cộng sổ tay, đếm tiền mặt, bạn chỉ cần kiểm tra sao kê ngân hàng hoặc phần mềm quản lý. Doanh thu mỗi đơn hàng được ghi nhận tự động, chính xác đến từng đồng.
4. Tăng doanh thu nhờ trải nghiệm khách hàng
Khảo sát của Visa cho thấy 56% người Việt đang mang ít tiền mặt hơn so với trước. Nhiều khách hàng — đặc biệt là giới trẻ — sẽ chọn quán có hỗ trợ chuyển khoản. Không nhận chuyển khoản = mất khách tiềm năng.
5. Sẵn sàng cho VietQRPay — tiêu chuẩn mới
NAPAS và 25 ngân hàng đã ký cam kết triển khai VietQRPay (tháng 11/2025) — phiên bản nâng cấp của VietQR dành riêng cho bán hàng: gắn thông tin đơn hàng, hỗ trợ hoàn/hủy giao dịch, báo cáo tài chính minh bạch. Đây là bước tiến giúp cơ quan thuế đối soát dữ liệu chính xác hơn.
4 hình thức thanh toán không tiền mặt phổ biến cho quán ăn
| Hình thức | Ưu điểm | Chi phí | Phù hợp |
|---|---|---|---|
| QR chuyển khoản (VietQR) | Miễn phí, tức thì, mọi ngân hàng | 0đ | Mọi quán |
| VietQRPay | Gắn đơn hàng, báo cáo, hoàn/hủy | ~0.5-1%/GD | Quán vừa-lớn |
| Ví điện tử (MoMo, ZaloPay) | Khuyến mãi thu hút khách | ~1-1.5%/GD | Quán trẻ, fast-food |
| Máy POS/Thẻ | Chuyên nghiệp, chấp nhận thẻ quốc tế | ~1.5-2.5%/GD | Nhà hàng, khách du lịch |
Đối với quán nhỏ, QR chuyển khoản (VietQR) là lựa chọn đơn giản nhất: miễn phí hoàn toàn, chỉ cần in mã QR tài khoản ngân hàng và đặt tại quầy thu ngân.
Thanh toán không tiền mặt + Phần mềm quản lý = Kê khai thuế tự động
Đây là công thức giúp chủ quán nhỏ tuân thủ thuế 2026 mà gần như không mất thêm công sức:
Bước 1: Mở tài khoản ngân hàng riêng cho quán
Tách biệt tài khoản cá nhân và kinh doanh. Mọi khoản thu từ quán đều chuyển vào tài khoản này. Ngân hàng nào cũng mở miễn phí cho hộ kinh doanh.
Bước 2: Đặt mã QR tại quầy thu ngân
In mã VietQR của tài khoản kinh doanh, dán tại quầy. Nhiều ngân hàng còn tặng miễn phí loa thông báo giao dịch (đọc "nhận được X đồng từ Y") — giúp xác nhận thanh toán mà không cần kiểm tra điện thoại.
Bước 3: Sử dụng phần mềm quản lý bán hàng
Phần mềm ghi nhận mỗi đơn hàng (tiền mặt lẫn chuyển khoản), tự động tổng hợp doanh thu theo ngày/tháng/quý. Cuối quý, bạn có sẵn số liệu để kê khai trên eTax Mobile mà không cần ngồi cộng sổ.
Bước 4: Đối chiếu sao kê và kê khai thuế
Sao kê ngân hàng + báo cáo phần mềm = dữ liệu doanh thu chính xác, đủ cơ sở pháp lý cho kê khai thuế theo Thông tư 152/2025/TT-BTC.
Ví dụ thực tế: Quán phở 25 triệu/tháng
Anh Minh mở quán phở, doanh thu trung bình 25 triệu/tháng (300 triệu/năm — miễn thuế hoàn toàn vì dưới 500 triệu).
Trước khi dùng QR: 100% tiền mặt, cuối ngày đếm tiền, ghi sổ tay. Cuối tháng cộng sổ mất 1-2 tiếng. Doanh thu chỉ là con số ước tính.
Sau khi dùng QR + phần mềm: 60% khách chuyển khoản — tự động có trên sao kê. 40% tiền mặt — nhập vào phần mềm khi thu ngân. Cuối tháng: doanh thu tổng hợp sẵn, chỉ cần bấm xem báo cáo. Cuối quý: đối chiếu sao kê ngân hàng + báo cáo phần mềm, lên eTax Mobile thông báo doanh thu dưới 500 triệu → xong trong 5 phút.
Anh Minh không đóng đồng thuế nào (DT < 500 triệu), nhưng vẫn có đầy đủ bằng chứng nếu cơ quan thuế kiểm tra.
Lưu ý khi nhận thanh toán không tiền mặt
- Tách tài khoản cá nhân và kinh doanh: Tránh lẫn lộn doanh thu quán với tiền cá nhân. Đây là yêu cầu quan trọng để minh bạch với cơ quan thuế.
- Giao dịch ≥ 5 triệu cần chuyển khoản: Nếu quán mua nguyên liệu hóa đơn ≥ 5 triệu đồng/lần, phải thanh toán không tiền mặt mới được khấu trừ thuế GTGT đầu vào (nếu áp dụng).
- Lưu sao kê 5 năm: Thông tư 152/2025 quy định lưu trữ tài liệu kế toán tối thiểu 5 năm (bản giấy hoặc điện tử đều được).
- Cẩn thận lừa đảo QR giả: Chỉ sử dụng mã QR do chính bạn tạo từ app ngân hàng. Không dán mã QR từ nguồn lạ. Nhiều ngân hàng đã triển khai cảnh báo giao dịch nghi ngờ gian lận.
Câu hỏi thường gặp
Q: Nhận chuyển khoản thì thuế có biết doanh thu mình không?
Cơ quan thuế có quyền truy cập dữ liệu ngân hàng khi cần đối soát. Tuy nhiên, minh bạch là lợi thế: nếu doanh thu dưới 500 triệu/năm bạn được miễn thuế hoàn toàn, có sao kê chứng minh càng tốt.
Q: Tiền mặt và chuyển khoản ghi nhận doanh thu khác nhau không?
Không. Doanh thu bao gồm tất cả nguồn thu: tiền mặt, chuyển khoản, ví điện tử, thẻ... Điểm khác là chuyển khoản có bằng chứng tự động, tiền mặt phải tự ghi chép.
Q: Ngân hàng nào tốt nhất cho quán ăn?
Chọn ngân hàng hỗ trợ tốt VietQR, có app đơn giản, và tặng loa thông báo giao dịch. Các ngân hàng phổ biến: Vietcombank, MB, Techcombank, ACB, TPBank... đều miễn phí chuyển khoản nội địa.
Q: Phải mua thiết bị gì không?
Với QR chuyển khoản: không cần mua gì! Chỉ cần in mã QR từ app ngân hàng (miễn phí). Nếu muốn chuyên nghiệp hơn, có thể xin loa thanh toán từ ngân hàng (thường miễn phí) hoặc dùng phần mềm quản lý có tích hợp thanh toán.
👉 Trải nghiệm quanlycuahang.cloud − Phần mềm quản lý quán ăn tự động ghi nhận doanh thu từ tiền mặt lẫn chuyển khoản, sẵn sàng cho kê khai thuế 2026!
📅 Cập nhật: Tháng 2/2026 − Theo TT 152/2025/TT-BTC, NQ 198/2025/QH15, QĐ 1813/QĐ-TTg, NHNN thống kê TTKDTM 2025